Fantastyka online

Fantastyka to nie jest nowe zjawisko. Ktoś mógłby pomyśleć, że opowiadania fantasy, jakie znalazły teraz swoje odpowiedniki w postaci filmów, to dorobek naszych czasów. Nic bardziej mylnego. Wcześniejszą epoką literacką, która naszpikowana jest dziełami fantasy był na przykład romantyzm. Fantastyka w literaturze romantyzmu była związana bardzo często z odwołaniami do wierzeń ludowych. Na wzór Szekspira romantycy wprowadzili postacie ze świata fantasy, zjawy i wizje do swoich utworów. Wystarczy przypomnieć Makbeta i jego majaki podczas uczty, na której pojawiają się widma zabitych i choćby Dziady.

Owszem nie były to jeszcze smoki, gnomy i elfy, ale już tam można upatrywać postaci godnych najlepszego fantasy. Fantastyka to głównie zjawiska nie mające oparcia w rzeczywistości, urojone, nadprzyrodzone, niezwykłe, będące wytworem fantazji. W literaturze romantycznej najczęściej pojawiają się duchy dobre i złe, które walczą ze sobą o bohatera lub jakiś ważny, magiczny przedmiot, albo też po prostu o władzę nad danym ludem czy obszarem. To wątki i zachowania podobne do dzisiejszych postaci, gdzie o swoje walczą elfy ze smokami lub innymi stworami. Fantastyka jest ściśle związana z romantycznym sposobem pojmowania świata, a więc poszukiwanie prawdy za pomocą środków irracjonalnych, takich jak intuicja, wiara, instynkt, przeczucie. To sięganie do źródeł ludowych wierzeń i podań, do świata egzotycznego, do otoczonych pewną tajemniczością zjawisk.

To zawsze były obszary pociągające człowieka, świat smoków i elfów z jednej strony pociągał, nęcił swoją tajemniczością i mistyką, a z drugiej strony był sferą budzącą strach i niepokój. A dzisiejsze ekranizacje są jakby ujarzmieniem tego świata elfów, smoków i krasnoludków, który pociągał na od wieków.

Zobacz także